Tradycyjnie w Światowym Dniu Książki ogłoszone zostały nominacje do Nagrody Literackiej Warszawy. Nagroda przyznawana jest w pięciu kategoriach: proza, poezja, literatura dziecięca, książka o tematyce warszawskiej, komiks i powieść graficzna.
Cieszy mnie ten moment w roku, kiedy ogłaszamy nominacje do Nagrody Literackiej Warszawy i polecamy Państwu najlepsze książki do czytania. Nominacje przyznajemy z dumą, już po raz osiemnasty. Otrzymują je wyjątkowe autorki i wyjątkowi autorzy tworzący prozę, poezję, komiksy, książki dla dzieci i o tematyce warszawskiej. Jestem przekonana, że o tych książkach jeszcze nie raz usłyszymy. Wszystkim gratuluję! – mówi Aldona Machnowska-Góra, wiceprezydentka Warszawy.
Oto nominacje w poszczególnych kategoriach:
Proza
- Marta Hermanowicz, „Koniec”, Wydawnictwo ArtRage
- Jul Łyskawa, „Prawdziwa historia Jeffreya Watersa i jego ojców”, Wydawnictwo Czarne
- Katarzyna Sobczuk, „Mała empiria”, Wydawnictwo Dowody
Powieściowy debiut Marty Hermanowicz „Koniec” opowiada na nowo znaną wielu rodzinom polską historię: wywózkę na Sybir, tułaczkę i powrót do Polski. Jak podkreśla jury, jest to historia opowiedziana w sposób niezwykły, a gorączkowy rytm tej prozy zagarnia czytelniczki i czytelników.
„Prawdziwa historia Jeffreya Watersa i jego ojców” Jula Łyskawy to zdaniem jury po prostu brawurowa powieść – pastisz amerykańskiego postmodernizmu, satyra na medialne sensacje, fanowski apokryf legendarnego serialu i wciągającą opowieść o mieszkańcach amerykańskiego miasteczka.
Katarzyna Sobczuk w „Małej empirii” sprawdza, co właściwie oznacza ta cała starość i śledzi jej najdrobniejsze zapowiedzi sytuując się między niekwestionowaną młodością swojego dziecka i niezaprzeczalną starością swojego ojca. Jury docenia ten błyskotliwy esej za zderzanie precyzji filozoficznych pojęć z językową inwencją.Poezja
- Anna Adamowicz, „Stłuc. Kręgosłup Tytanii Skrzydło”, Wydawnictwo Warstwy
- Dominika Parszewska, „Kink meme”, Wydawnictwo WBPiCAK w Poznaniu
- Antonina Tosiek, „żertwy”, Biuro Literackie
W „Stłuc. Kręgosłup Tytanii Skrzydło” zmagania z potłuczonym ciałem Anna Adamowicz przenosi na poziom równie potłuczonego języka, zaskakując jego nagłymi przeskokami. Jury zwraca także uwagę na znakomitą stronę materialną książki – własnoręcznie szytą przez graficzkę Martę Ignerską.
Debiut poetycki Dominiki Parszewskiej „Kink meme” wprowadza nas w świat promptów i fanfików. Jurorzy chwalą autorkę za ożywczą dekonstrukcję sensów – ze zmiksowanych narracji wyłaniają się nowe znaczenia i własny styl.
Nominowane „żertwy” Antoniny Tosiek odnoszą się do pojęcia ofiary całopalnej ze świata przedchrześcijańskich Słowian. Tutaj składane są w imię odchodzących, słabych czy niewinnych. Jury podkreśla, że empatia jest skryta pod kamuflażem złości i niezgody.
Literatura dziecięca
- Lidka Iwanowska-Szymańska (tekst), Zofia Zaccaria (ilustracje), „Smok”, Lizacc Studio
- Karolina Lewestam (tekst), Mariusz Andryszczyk (ilustracje), „Strażniczka perły”, Wydawnictwo Agora dla dzieci
- Jarosław Mikołajewski (tekst), Anna Mrowiec (ilustracje), „Ja to ty, ty to ja”, Wydawnictwo Austeria
„Smok” z tekstem Lidki Iwanowskiej-Szymańskiej to obrazkowa przypowiastka filozoficzna o narodzinach przyjaźni na całe życie. Jury ujęło też to, że Zofia Zaccaria zamiast zewnętrznych odmalowuje portrety wewnętrzne bohaterek tej niewielkiej-wielkiej książki o naturze najważniejszych relacji.
„Strażniczka perły” Karoliny Lewestam z nastrojowymi ilustracjami Mariusza Andryszczyka to zdaniem jury piękna opowieść o północnym świecie z dwoma księżycami, w którym na równych prawach współistnieją ludzie i zwierzęta. Książka dla wszystkich, którzy nawet w najciemniejszym mroku nie dają się zwieść zwątpieniom i lękom na manowce, ale mają odwagę stawić im czoła i dostrzec światło.
Na książkę „Ja to ty, ty to ja” Jarosława Mikołajewskiego z ilustracjami Anny Mrowiec składają się teksty układające się w uniwersalną opowieść o codziennych relacjach, o wrażliwości i empatii, o ludziach i zwierzętach. Jury podkreśla, że są to mądre wiersze, dla czytelnika w każdym wieku, zachęcające do odkrywania poetyckich i kreacyjnych możliwości języka.
Książka o tematyce warszawskiej
- Jacek Leociak, „Podziemny Muranów”, Wydawnictwo Czarne
- Marta Michalska, „Dźwięki, ludzie i nasłuchiwanie miasta. Wybrane elementy fonosfery Warszawy na przełomie XIX i XX wieku”, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika
- Paweł Sołtys, „Sierpień”, Wydawnictwo Czarne
W Warszawie mieszka niestrudzony przewodnik, który swoimi tekstami oprowadza nas po przestrzeniach i czasie sprzed jej wojennego spopielenia. Jak podkreśla jury, Jacek Leociak w „Podziemnym Muranowie” wciela się w archeologa wyobraźni.
Marta Michalska w książce „Dźwięki, ludzie i nasłuchiwanie miasta. Wybrane elementy fonosfery Warszawy na przełomie XIX i XX wieku” pisze o poznawaniu i porządkowaniu świata za pomocą dźwięków i ich roli w przestrzeni miasta. Jury docenia autorkę za to, jak przygląda się miastu, nasłuchuje, tropi jego fonosferę i opowiada o tym, jak można doświadczać dźwięków.
„Sierpień” to zbiór melancholijnych literackich pasaży i zapisów wędrówek przez miasto, ale także przez lektury, które pozwalają odsłonić jego dodatkowe wymiary. Tak jak Paryż ma swojego flâneura, tak dzięki prozie Pawła Sołtysa Warszawa zyskuje własnego łazika – pisze jury w uzasadnieniu nominacji.
Komiks i powieść graficzna
- Ernesto Gonzales, „Nudne przygody Agaty i Szymona”, Kultura Gniewu
- Piotr Marzec, „Smoła”, Kultura Gniewu
- Katarzyna Witerscheim, „Heksa“, Centrum Komiksu i Narracji Interaktywnej EC1 Łódź
„Nudne przygody Agaty i Szymona” Ernesto Gonzalesa to zdaniem jury komiks znakomicie narysowany i skonstruowany, dowcipny, puszczający do czytelników oko, inteligentnie bawiący (się) cytatami, aluzjami i kliszami.
„Smoła” to materia lepka, gęsta, nieprzejrzysta. I taka jest właśnie opowieść Piotra Marca. Jury podkreśla, że to zmyślnie zbudowany bardzo dobry komiksowy horror. A stawki tu są niemałe – idzie nie tylko o mierzenie się z przemocą i traumami, ale o żywioł i etykę tworzenia opowieści.
U Katarzyny Witersheim tytułowa „Heksa” to kobieta, która wkracza w rzeczywistość Nikiszowca w latach 20. XX wieku. Jury podkreśla, że jest to opowieść o tym, jaką moc może mieć odmienność i odwaga bycia sobą w nieprzystającej do tego rzeczywistości.
Warszawski twórca
Do kogo trafi tytuł warszawskiego twórcy lub warszawskiej twórczyni? Tego dowiemy się jeszcze w maju, natomiast zwycięzców tegorocznej edycji Nagrody poznamy 14 czerwca podczas gali finałowej.
Do 18. Nagrody Literackiej Warszawy wydawcy i czytelnicy zgłosili 739 publikacji wydanych w 2024 roku. Jak zwykle najwięcej zgłoszeń było w kategorii proza – 293. Do Nagrody Literackiej zgłoszono 211 tomów poezji i 130 książek w kategorii literatura dziecięca. 79 tytułów przesłano w kategorii książka o tematyce warszawskiej, a w najmłodszej – komiks i powieść graficzna – 37.
Spośród przesłanych propozycji jury nominuje piętnaście tytułów, po trzy w każdej kategorii.
Jury Nagrody Literackiej pracuje w składzie: Justyna Sobolewska (przewodnicząca), Maciej Jakubowiak (sekretarz), Jarosław Klejnocki, Anna Kramek-Klicka, Piotr Sadzik, Agnieszka Sowińska i Karolina Szymaniak.
Zobacz listę zgłoszonych książek.
O Nagrodzie
Nagroda Literacka m.st. Warszawy to wielkie wyróżnienie dla autorów i podpowiedź ciekawych lektur dla wszystkich, którzy lubią czytać. W obecnej formie przyznawana jest od 2008 roku, ale jej historia sięga czasów przedwojennych.
Nagroda Literacka Warszawy jest przyznawana polskim autorom i autorkom w kategoriach: proza, poezja, literatura dziecięca, książka o tematyce warszawskiej oraz komiks i powieść graficzna. Jury konkursu decyduje również o tym, do kogo trafi tytuł warszawskiego twórcy lub warszawskiej twórczyni przyznawany za całokształt twórczości. Nominacje poznamy w kwietniu, a laureatki i laureatów w czerwcu.
(źródło: um.warszawa.pl, zdjęcia: Bartosz Mikulski)
Dział, w którym zamieszczane są drobne informacje z rynku wydawniczo-księgarsko-poligraficznego.