Konkursy Konkursy zagraniczne

Australijska Nagroda Literacka Premiera 2026 za książkę z historii ludu Yolngu

Jury Prime Minister’s Literary Awards 2026 (Nagrody Literackie Premiera 2026) przyznało nagrodę za powieść A Piece of Red Cloth opartą na ustnej historii opisywanej przez lud Yolngu. Członkowie Jury określili książkę A Piece of Red Cloth „kamieniem milowym w literaturze fikcjonalnej, ustanawiającym ”wysokie standardy współpracy między rdzennymi i nierdzennymi pisarzami” [Australii – red.]”.

A Piece of Red Cloth, autorstwa pisarek Leonie Norrington, Merrkiyawuy Ganambarr-Stubbs oraz strażników wiedzy ludu Yolngu — Djawundil Maymuru i Djawa Burarrwanga — rozgrywa się w XVII wieku w nadmorskiej społeczności w północno-wschodniej części Ziemi Arnhem. W tamtym okresie kupcy z Makasaru, teren dzisiejszej Indonezji, przypływali przybywali w porze deszczowej i handlowali z ludem Yolngu. Powieść przedstawia dramatyczną przemianę tego wcześniej pokojowego kontaktu kulturowego. Holenderscy kolonizatorzy przejęli kontrolę nad Makasarem, a handlarze zaczęli wykorzystywać alkohol i opium, aby uzyskiwać dostęp do dziewcząt i młodych kobiet.

Ganambarr-Stubbs określiła tę historię jako „prawdziwą historię”, która była „śpiewana i przekazywana ustnie z pokolenia na pokolenie”.

Strażniczka wiedzy Djawundil Maymuru, która odegrała kluczową rolę w przekazywaniu ustnych historii stanowiących podstawę książki, zmarła w 2025 roku. W ciągu swojego życia współautorka poświęciła wiele czasu na przybliżanie kultury i historii Yolngu szerszej publiczności.

Pozostali laureaci:

Kategoria literatury faktu — dziennikarka śledcza Kate Wild za książkę The Red House, poświęconą śmierci Kumanjayi Walkera, który w 2019 roku został zastrzelony przez funkcjonariusza policji Terytorium Północnego, Zachary’ego Rolfe’a.

Książka dla dzeci — Zana Fraillon za Song of a Thousand Seas — „żywą, przesyconą morskim klimatem powieść wierszem, napisaną z głębią, sercem i troską”. Jej bohaterem jest ośmiornica o imieniu Houdini, która mieszka w akwarium i tęskni za morzem.

Książka historyczna o Australii — historyk Rohan Howitt za swoją debiutancką książkę The Southern Frontier, przedstawiającą długotrwałe i nacechowane poczuciem własności relacje Australii z Antarktydą.

Poezja — Ender Başkan za swój debiutancki tom Two Hundred Million Musketeers.

Literatura młodzieżowa — Pip Harry za Drift — historię o dorastaniu, która porusza kwestie zmian, utraty przyjaźni i zaburzeń lękowych. Jury określiło ją jako powieść „pomysłową i oryginalną”.


Nagrody Literackie Premiera, ustanowiono w 2008 roku, doceniają indywidualne wybitne osiągnięcia i wkład australijskich autorów w życie kulturalne i intelektualne kraju. Początkowo przyznawano je w dwóch kategoriach: literatura faktu i beletrystyka, w 2010 roku wprowadzono kategorie literatury młodzieżowej i dziecięcej, a w 2012 roku dodano kategorię poezji i włączono do niej istniejącą już   
Nagrodę Premiera za Historię Australii. Nagrody Literackie Premiera Australii są najhojniej finansowanymi nagrodami literackimi w Australii. Łączna pula nagród wynosi 600 tys. dolarów australijskich i jest wolna od podatku. Laureat otrzmuje 80 tys. dolarów australijskich, po 5,0 tys. otrzymuje pozostała czwórka nominowanych z finałowej krótkiej listy.

(źródło: The Guardian, https://creative.gov.au)

Dodaj komentarz