Co roku w ramach Festiwalu Conrada odbywa się „Kongres książki”. To cykl spotkań dotyczących rynku książki, adresowany zarówno do samej branży, jak i do szerokiego grona odbiorców.

„Kongres książki” jest częścią strategii Krakowa Miasta Literatury UNESCO i stanowi ogólnopolską platformę dialogu dla osób zaangażowanych w sektor wydawniczy – w tym autorów, wydawców, redaktorów, bibliotekarzy, księgarzy i tłumaczy. Początek „Kongresowi” dały spotkania wokół estetycznych wymiarów książki w 2013 roku. Później przekształciły się one w pasmo „Przemysły książki”. Nazwę „Kongres książki” stosujemy od 2020 roku.

Działania kongresowe na rzecz ochrony i rozwoju branży wydawniczej trwają przez cały rok, a ich kulminacja przypada zawsze na drugą połowę października – czyli na czas Festiwalu Conrada. Główne wydarzenia odbywają się w krakowskim Pałacu Potockich, a także w przestrzeniach udostępnianych przez partnerów.

Na program „Kongresu książki” co roku składają się otwarte dyskusje popularyzujące wiedzę na temat rynku książki oraz debaty dla profesjonalistów. W spektrum poruszanych zagadnień wchodzą między innymi perspektywy rozwoju rynku, prawa autorskie, kształt debaty literackiej, rola tłumaczy czy relacje między twórcami a wydawcami.

Do celów „Kongresu książki” należy nie tylko nawiązywanie kontaktów i wymiana myśli, ale też wdrażanie realnych zmian. W 2020 roku opracowano Kartę dobrych praktyk, która stanowiła próbę odpowiedzi na główne problemy rynku książki. W 2022 roku podpisana została Konwencja Krakowska – pierwszy w Polsce dokument określający standardy współpracy w branży. Wydawcy będący sygnatariuszami konwencji otrzymują prawo do posługiwania się Wydawniczym Znakiem Jakości. Od 2023 roku ten znak można już zobaczyć na okładkach książek powstających zgodnie z wyznaczonymi standardami.

„Kongres książki” jest częścią Festiwalu Conrada i powstaje we współpracy z Polską Izbą Książki.

PROGRAM 2026

Rezydencje literackie: czas na pisanie czy regenerację?

20.10.2026 | 18.00

Pałac Potockich, Rynek Główny 20

Goście: Gianna Lange, Lynsey May, Elżbieta Łapczyńska

Prowadzenie: Harriet MacMillan

Jak rezydencje literackie wpływają na proces twórczy? Na ile podróże oraz poznawanie nowych miejsc mogą stanowić inspirację, a na ile rozpraszać? Co z tego rodzaju współprac czerpią miasta goszczące literatki i literatów?

O tym, jak wyjazdy rezydenckie wpływają na twórczość pisarek i pisarzy, a także o osobistych doświadczeniach autorki związane z programami rezydencyjnymi w Krakowie i za granicą: Gianna Lange (Brema), Lynsey May (Edynburg) i Elżbieta Łapczyńska (Kraków), opowiedzą Harriet MacMillan, dyrektorce Edynburga Miasta Literatury UNESCO.

Spotkanie tylko w języku angielskim, bez tłumaczenia.

Konwencja Krakowska

22.10.2026 | 14.00

Pałac Potockich, Rynek Główny 20

Zamknięte spotkanie branżowe

Konwencja Krakowska –dokument zawierający spis wspólnych wartości oraz dobrych praktyk porządkujących relacje na rynku wydawniczym –została wypracowana w ramach Kongresu Książki przy Festiwalu Conrada w 2022 roku. Jej sygnatariusze zobowiązują się do współpracy w zgodzie z zasadami szacunku, lojalności, szczerości, transparentności, wzajemności i symetrii. Równocześnie dokument podaje ogólne wytyczne dotyczące wzajemnej komunikacji, konstrukcji umów, osobistych praw autorskich oraz wynagrodzeń.

Podczas tegorocznej edycji festiwalu Komitet Konwencji wyznaczy działania na nadchodzący rok.

Kapituły nagród literackich

22.10.2026 | 16.00

Pałac Potockich, Rynek Główny 20

Zamknięte spotkanie branżowe

W Polsce funkcjonuje ponad 100 nagród dla twórczyń i twórców literackich. Każda z kapituł przyznających wyróżnienia działa według określonej specyfiki dotyczącej naboru tytułów, prowadzenia obrad oraz wyłaniania laureatek i laureatów. Jak kapituły widzą i realizują zwiększenie widoczności i promocji autorek i autorów po otrzymaniu nagrody? Czy mają do tego wystarczające narzędzia i jak z nich korzystają?

Podczas zamkniętego spotkania branżowego swoimi doświadczeniami podzielą się przedstawicielki i przedstawiciele kapituł nagród literackich z całego kraju.

Nowe głosy z Europy. Spotkanie z pisarzami CELA

22.10.2026 | 20.00

Spółdzielnia Ogniwo, ul. Smolki 11a

W ogarniętej wojną Ukrainie była nauczycielka zakłada klub czytelniczy dla seniorów. Hiszpański architekt wraca do rodzinnego miasteczka, żeby zmierzyć się z prawdą o uwikłaniu ojca w brutalną historię kraju. Po podjęciu próby emancypacji młoda czeska chłopka staje przed sądem. Bohaterowiemłodych europejskich pisarzy konfrontują się z różnymi wymiarami przytłaczającej historii – zarówno rozgrywającej się teraz, jak i tej minionej. Choć ich losy są głęboko osadzone w konkretnych miejscach, postawa buntu wobec systemu nadaje ich zmaganiom ponadnarodowy wymiar.Program CELA (Connecting Emerging Literary Artists) wyłania najciekawszych przedstawicieli nowej europejskiej prozy, aby w przekładach uzdolnionych tłumaczy prezentować ich twórczość czytelnikom na międzynarodowych festiwalach. Podczas tegorocznego Festiwalu Conrada przedstawimy publiczności troje wschodzących artystów: Antonia Llerasa z Hiszpanii, Olenę Pshenychną z Ukrainy oraz Sárę Zeithammerovą z Czech. Ich opowieści, dzięki przekładom Justyny Sterny, Magdaleny Ukrainets i Pauliny Zając, mają szansę dotrzeć do polskich czytelników. Autorzy odczytają fragmenty swoich tekstów i razem z tłumaczkami opowiedzą o doświadczeniach pisania, przekładania oraz o wyjątkowej relacji pomiędzy pisarzem, tłumaczem i opowieścią.

Udział biorą: Antonio Lleras, Olena Pshenychna, Sára Zeithammerová, Justyna Sterna, Magdalena Ukrainets, Paulina Zając.

Projekt CELA został dofinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Programu Kreatywna Europa oraz ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury.

Śniadanie wydawców i pitching tłumaczy CELA & Translatorium

23.10.2026 | 9.00

Pałac Potockich, Rynek Główny 20

Przedstawicielki i przedstawicieli oficyn wydawniczych zapraszamy na spotkanie networkingowe. Po śniadaniu odbędą się sesje pitchingowe z tłumaczkami i tłumaczami biorącymi udział w programach Connecting Emerging Literary Artists (CELA) oraz Translatorium, którzy zaprezentują wydawcom propozycje przekładów dzieł młodej europejskiej literatury. W spotkaniu wezmą również udział tłumacze należący do Stowarzyszenia Tłumaczy Literatury.

Wydarzenie zamknięte, zainteresowanych wydawców prosimy o kontakt: kontakt@miastoliteratury.pl.

Partnerzy: Connecting Emerging Literary Artists (CELA), Stowarzyszenie Tłumaczy Literatury

Przyszłość instytucji literatury

23.10.2026 | 12.00

Pałac Potockich, Rynek Główny 20

Prowadzenie: Bartosz Frąckowiak

Zamknięte spotkanie branżowe w języku angielskim

Jaką rolę w krajobrazie miejskiej kultury mogą odgrywać instytucje? Jak programować ich działalność, aby odpowiadały na zmieniające się potrzeby osób tworzących, odbiorców literatury oraz mieszkańców współczesnego miasta?

Punktem wyjścia warsztatu będzie proces tworzenia krakowskiego Domu Literatury i Języka, który powstanie w zabytkowym budynku dawnej kliniki przy ulicy Kopernika.

Warsztat stanie się przestrzenią do kwestionowania utartych modeli działania, wypracowywania odważnych wizji przyszłości i uruchomienia wyobraźni instytucjonalnej. Chcemy potraktować Domy Literatury jako laboratoria nowych form uczestnictwa w kulturze, miejsca pracy z językiem i literaturą, a także przestrzenie budowania lokalnych wspólnot, rozwijania kompetencji obywatelskich oraz reagowania na społeczne, technologiczne i kulturowe zmiany.

Efektem spotkania będzie mapa idei, kierunków i rekomendacji dotyczących rozwoju Domów Literatury jako nowoczesnej infrastruktury kultury odpowiadającej na wyzwania współczesności i wspierającej rozwój życia literackiego w Polsce.

Moralizna i antymoralizna w literaturze dziecięcej

23.10.2026 | 14.00

Pałac Potockich, Rynek Główny 20

Goście: Pija Lindenbaum, Agnieszka Misiak

Prowadzenie: Anna Maria Czernow

Wstęp wolny

W książkach dla dzieci łatwo o moralizowanie. Czy jest ono konieczne, czy można go uniknąć? Czy dzieci chcą znajdować pouczenia w książkach, które czytają? Jakie są ich sposoby na radzenie sobie z tymi narracjami? A także: czy szkolne lektury na pewno muszą mieć edukacyjny charakter?

O moralizatorstwie i dydaktyzmie obecnych w książkach dla dzieci porozmawiają szwedzka mistrzyni literatury dziecięcej Pija Lindenbaum i autorka bestsellerowych tytułów dla najmłodszych podszytych psychologiczną ekspertyzą Agnieszką Misiak.

Zapraszamy na spotkanie nauczycielki i nauczycieli, edukatorki i edukatorów, animatorki i animatorów kultury oraz wszystkie osoby pracujące z literaturą dziecięcą.

Wydarzenie odbywa się w ramach projektu Closer Together: UNESCO Cities of Literature in Cooperation – współpracy pomiędzy Miastami Literatury UNESCO: Göteborgiem, Lwowem, Wilnem, Krakowem, Odessą i Wrocławiem. Projekt jest finansowany przez Region Västra Götaland w Szwecji.

Przekład jako nieposłuszeństwo. Spotkanie z tłumaczami CELA

24.10.2026 | 16.00

Pałac Potockich, Rynek Główny 20

Czy wierny tekstowi tłumacz jest winny posłuszeństwo autorowi oryginału? Czy wprowadzanie poprzez przekład nowych dykcji i głosów do rodzimej literatury jest formą nieposłuszeństwa tłumacza wobec kanonu? Czy wykonywanie pracy tak mocno zagrożonej przez nowe technologie jest walką z wiatrakami? A może stanowi przykład godnego podziwu nonkonformizmu, najwyższą formę literackiego buntu? Postawa młodych tłumaczy prezentujących czytelnikom dzieła debiutantów spoza dominującej angielszczyzny jest bez wątpienia niepokorna. Jak rozumieją swoją pracę i jak ich stosunek do niej ewoluuje wraz z rozwojem zawodowej kariery? Na ten temat podyskutują uczestnicy tegorocznych działań w ramach projektu Connecting Emerging Literary Artists (CELA) – międzynarodowej inicjatywy wspierającej przekład literacki z języków europejskich: bułgarskiego, czeskiego, hiszpańskiego, niderlandzkiego, polskiego rumuńskiego, serbskiego, słoweńskiego, ukraińskiego oraz włoskiego.

Goście panelu: Patrycja Chajęcka, Zofia Kręc, Amina Niepsuj-Wood, Aleksander Podgórny, Marta Talacha, Justyna Sterna, Aleksandra Wójcik, Magdalena Ukrainets, Paulina Zając

Głosy nowego pokolenia tłumaczy. Spotkanie z absolwentami programu mentoringowego Translatorium

24.10.2026 | 18.00

Pałac Potockich, Rynek Główny 20

Goście: Ludwika Bukowiec, Natalia Postek, Aleksy Ziółek

Prowadzenie: Magdalena Heydel

Translatorium powstało z myślą o osobach zainteresowanych przekładem literatury obcej na język polski, które mają na koncie nie więcej niż jeden opublikowany przekład dzieła literackiego. Celem programu jest rozwijanie warsztatu tłumaczeniowego oraz pogłębianie refleksji nad przekładem literackim. Program pozwala młodym tłumaczkom i tłumaczom nawiązać kontakty z wydawcami oraz koleżankami i kolegami po fachu.

Na Festiwalu Conrada uczestniczki i uczestnicy opowiedzą o swoich doświadczeniach przekładowych, pracy z tekstem literackim oraz współpracy z mentorkami i mentorami podczas piątej edycji programu Translatorium współorganizowanego przez Stowarzyszenie Tłumaczy Literatury, Centrum Badań Przekładoznawczych Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz Krakowskie Biuro Festiwalowe. Mentorami piątej edycji Translatorium byli: Karolina Drozdowska (j. norweski), Tomasz Kwiecień (j. włoski), Hanna Jankowska (j. arabski).

Rozmowę z Ludwiką Bukowiec, Natalią Postek i Aleksym Ziółkiem poprowadzi Magdalena Heydel.

Wstęp wolny. Liczba miejsc ograniczona.

Organizatorzy Festiwalu Conrada: Miasto Kraków, KBF – operator programu Kraków Miasto Literatury UNESCO, Fundacja Tygodnika Powszechnego.

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury.

Partnerzy strategiczni: Tygodnik Powszechny, Teatr im. J. Słowackiego w Krakowie.

Pełny program wydarzeń w ramach Kongresu książki: https://conradfestival.pl/p/215,kongres-ksiazki

(info: PIK))