Analizy/podsumowania Rynek polski Rynek wydawniczy

Ruch wydawniczy 2024 roku w liczbach

Biblioteka Narodowa opublikowała siedemdziesiąty dziewiąty rocznik „Ruchu Wydawniczego w Liczbach”.

A oto skrót zawartych tam informacji.

Siedemdziesiąty dziewiąty rocznik „Ruchu Wydawniczego w Liczbach” przedstawia dane dotyczące produkcji wydawniczej w 2024 roku. Zostały w nim uwzględnione publikacje wydane na terenie Rzeczypospolitej Polskiej. Podstawę prezentowanych obliczeń stanowią otrzymywane przez Bibliotekę Narodową egzemplarze obowiązkowe, czyli egzemplarze publikacji, które – zgodnie z obowiązującymi przepisami – są przekazywane przez wydawców Narodowej Książnicy.

Obliczenia statystyczne dotyczące książek zawarte w tegorocznym raporcie wykonane zostały na podstawie liczby pozycji przysłanych do Biblioteki Narodowej w 2024 roku i odnotowanych w „Urzędowym Wykazie Druków Wydanych w Rzeczypospolitej Polskiej. Przewodniku Bibliograficznym” za omawiany rok.

Większość zbioru stanowią książki wydane w 2024 roku, uwzględnione zostały jednak również pozycje przysłane w tymże roku, ale opublikowane nieco wcześniej (choć nie wcześniej niż w 2020 roku). Traktowane są one jako pewnego rodzaju ekwiwalent za te tytuły wydane w roku 2024, które – jak pokazuje dotychczasowa praktyka – również zostaną przekazane do Narodowej Książnicy z opóźnieniem.

W roku 2024 wydawcy przekazali Bibliotece Narodowej 30 662 pozycje książkowe. Jest to o 3231 tytułów mniej niż w roku 2023 i o 1746 mniej niż w 2022. Widoczny jest więc znaczny spadek wielkości oferty wydawniczej.

Największe zmiany, jakie odnotowywaliśmy w ostatnich latach, dotyczyły specyficznego, nie w pełni tematycznie wyodrębnionego zbioru w ramach UKD, a mianowicie – książek literackich. Ich udział w całości rocznego zbioru tytułów w latach 2021–2023 wzrósł aż o 8 p.p. (z 30% do 38% całości). W roku 2024 udział ten wyniósł 36%, zmniejszając się o 2 p.p. Ten spadek można potraktować jako znak końca trendu wzrostowego lub jako pewną normalizację sytuacji – stabilizację zachodzącą po gwałtownych zmianach.
W przypadku pozostałych kategorii tematycznych zmiany w ich proporcjach wewnątrz całego zbioru tytułów w stosunku do roku 2023 były minimalne. Podobnie jak rok wcześniej po 7% zbioru stanowiły książki o tematyce historycznej i religijnej, a 5% tworzyły pozycje z zakresu prawa, administracji i opieki społecznej. 5% wynosił także udział książek poświęconych sztukom plastycznym (o 1 p.p. więcej niż w roku 2023).
Po 4%, tak jak w roku 2023, stanowiły książki z zakresu ekonomii i polityki oraz szkolnictwa i dokształcania nauczycieli, po 3% – z zakresu inżynierii, techniki, transportu, handlu i rzemiosła, nauk medycznych oraz filozofii i psychologii.

Najważniejsze zmiany, jakie zaszły w proporcjach książek należących do różnych kategorii formalno-funkcjonalnych w roku 2024, są mniejsze niż te, które mogliśmy obserwować w 2023 roku, a zarazem stanowią w znacznej mierze ich odwrotność. Spadł udział książek literackich w całości zbioru tytułów (o 2 p.p., w roku 2023 wzrost o 3 p.p.), a wzrósł udział książek naukowych (o 1 p.p., w roku 2023 spadek o 3 p.p.), przy czym trzeba zaznaczyć, że ten ostatni wzrost spowodowany był jedynie zmianami proporcji w obrębie całego zbioru.

Co roku określamy też pozycję Polski wśród innych krajów europejskich pod względem liczby opublikowanych tytułów.

Dane dotyczące rynku książki i produkcji tytułowej dla roku 2024 są jeszcze niepełne, niemniej można już zauważyć pewne tendencje. Dostępne obecnie dane dotyczące przychodów na głównych europejskich rynkach książki w 2024 roku nie wydają się nadmiernie optymistyczne. We Francji, Anglii i Irlandii odnotowano spadki zarówno w wielkości sprzedaży, jak i zysków. W Niemczech pojawił się niewielki wzrost w zyskach, ale spadek w wielkości sprzedaży. Trzeba jednak powiedzieć, że znacznie lepiej przedstawia się sytuacja na Półwyspie Iberyjskim. Hiszpania i Portugalia wykazały znaczące wzrosty przychodów branży wydawniczej. Nie dysponujemy jeszcze danymi dotyczącymi przychodów polskiego rynku książki w 2024 roku. Pewne wstępne wyobrażenie o sytuacji mogą dać jednak dane GUS-u dotyczące sprzedaży w kategorii „prasa, książki, pozostała sprzedaż w wyspecjalizowanych sklepach”. Dane te pokazały sytuację dość stabilną – sprzedaż tego rodzaju liczona w cenach stałych w roku 2024 była ogółem nieco wyższa niż w 2023 roku.

Pobierz pełny Raport…

Dodaj komentarz