Wystawa “Lutnia po Bekwarku. Jan Lechoń” w Muzeum Literatury

Jan Lechoń – poeta, krytyk teatralny, recenzent, dyplomata, autor dramatów, satyryk, redaktor czasopism i radiowych audycji, kolekcjoner sztuki, przyjaciel artystów, emigrant. Współtwórca grupy poetyckiej Skamander i twórca jej nazwy. Wystawa Lutnia po Bekwarku. Jan Lechoń prezentowana w Muzeum Literatury w Warszawie od 27 listopada 2025 do 29 marca 2026, to próba przypomnienia tej wyjątkowej postaci – poety, który odcisnął głębokie piętno na literaturze międzywojennej i powojennej Polski.

Tadeusz Przypkowski, Jan Lechoń, Paryż 1933

W przyszłym roku, 8 czerwca 2026 r., minie 70 lat od tragicznej śmierci Poety. Jan Lechoń był jedną z najbardziej charakterystycznych postaci przedwojennej Warszawy. Tadeusz Nowakowski zapamiętał go w czasie nowojorskiej emigracji jako osobę nieprzystającą do otoczenia: „(…) widzę go znowu, wysokiego dystyngowanego pana w czarnym (…) kapeluszu (…) zawsze ubranego na ciemno, z białym szalikiem wokół szyi, typowego »lepszego pana« z Warszawy przedwojennej, zabłąkanego w Nowym Yorku. Idzie w zamyśleniu, w karku przygarbiony, ściskający w ręku białe rękawiczki. Nie zważając na wezbrane rzeki samochodów, na zgiełk śpiącego tłumu, dla podkreślenia, że tu nie przynależy, posuwa się spokojnym, starannie odmierzonym krokiem, jakby szedł na południowy spacer po Nowym Świecie lub przez Krakowskie Przedmieście. On jeden nie spieszy się, umyślnie się nie spieszy. Ten strój tak inny, ten krok tak inny, to cichy protest przeciw czasom i ulicom, które nie są jego. Nawet w tym dalekim, obcym mieście, gdzie wszyscy pędzą obłąkani, a czas jest tylko pieniądzem, zachował warszawski zwyczaj odprowadzania przyjaciół w stronę domu, długiego żegnania się z nimi na rogu ulicy, serdecznego powiewania kapeluszem, dopóki znajomek znad Wisły nie odpłynie w tłumie” (W. Wyskiel, Kręgi wygnania. Jan Lechoń na obczyźnie. Krąg pierwszy i drugi, Wrocław 1988, s. 120).

Wystawa w Muzeum Literatury ma zadanie przypomnieć postać tego wybitnego poety. Ekspozycja składać się będzie z bogatego zestawu ikonografii ze zbiorów własnych Muzeum Literatury, Muzeum Anny i Jarosława Iwaszkiewiczów na Stawisku oraz Narodowego Archiwum Cyfrowego. Uzupełnią ją będące w kolekcji Muzeum Literatury obrazy i rysunki, pamiątki, rękopisy i książki. Narrację stanowić będą wybrane wiersze poety, w tym stanowiący główną oś wiersz Erynie, cytaty z Dziennika i cytaty z wypowiedzi współczesnych mu pisarzy.